Mieczysław Nepomucki

Droga do edukacji i tułaczka przez gimnazja

Droga Mieczysława do dojrzałości była naznaczona wojenną tułaczką i przemieszczaniem się przez ogarnięte zmianami ziemie wschodnie. Tak opisał ją w swoich własnych słowach:

„Urodziłem się w r. 1906, w Odessie. Pierwsze nauki pobierałem w gimnazjum polskiem w Mohylowie Podols. Stamtąd w r. 1917, przeniosłem się do gimnazjum polskiego w Odessie, gdzie przebywałem do r. 1920. Po powrocie do kraju, wstąpiłem do gimn. Zygmunta Augusta w Wilnie. Z Wilna przeniosłem się do kl. 6ej gimn. państw. w Brześciu, gdzie otrzymałem w tym roku maturę.”

Architektura z przymusu, sztuka z wyboru

Choć jego predyspozycje i wykształcenie ciążyły ku humanistycznej wrażliwości, uległ żądaniom rodziców, którzy wymagali od niego praktycznego zawodu. Jeszcze w 1926 roku podjął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. Naukę na warszawskiej uczelni kontynuował z licznymi, wieloletnimi przerwami aż do wybuchu wojny w 1939 roku. Architektura była jednak obcym wyborem – Mieczysław tych studiów nigdy oficjalnie nie ukończył.

Sztuki uczył się sam, w tajemnicy przed sceptyczną rodziną. Dopiero po jego śmierci odnaleziono liczne podręczniki z dziedziny chemii i teorii sztuki, które służyły mu za jedynych przewodników. Bez niczyjego wsparcia, jako stuprocentowy samouk, opanował malarstwo olejne, grafikę oraz wymagającą technicznie metaloplastykę.

Skomplikowane relacje i utracony świat

Jego życie osobiste naznaczyły trudne i nietrwałe związki. 24 lipca 1937 roku ożenił się z siedemnastoletnią wówczas Krystyną Dworakowską. Związek ten przetrwał wojenną zawieruchę w Warszawie, ale zakończył się rozwodem w 1948 roku. Krystyna zachowała jego nazwisko i stała się później popularną pisarką obyczajowo-satyryczną, autorką słynnego „Małżeństwa niedoskonałego” (1960).

Drugą żoną Mieczysława została Wanda z domu Pedyk (ślub wzięli 25 marca 1961 roku). Małżeństwo to również nie przetrwało próby czasu i zakończyło się rozwodem 17 października 1973 roku, po którym Wanda wyszła ponownie za mąż, przyjmując nazwisko Roszkowska. Zmarła w 2013 roku. To właśnie z linii Wandy narodziła się córka Barbara, dzięki której pamięć o losach i twórczości artysty przetrwała w rodzinie do dziś.

Przesiedlenie i finał w Ostródzie

II wojna światowa przyniosła całkowitą utratę rodzinnego majątku w Brześciu nad Bugiem, w tym kliniki ojca. Po latach tułaczki i częstych zmianach warszawskich adresów, rodzina Nepomuckich otrzymała w ramach rekompensaty mieszkanie zastępcze w Ostródzie.

Tam też przenieśli się rodzice Mieczysława. Ojciec, Florian, podjął pracę w Ostródzie jako ordynator oddziału położniczego, którą sprawował aż do swojej śmierci 29 listopada 1955 roku. Kilka lat później, 8 marca 1962 roku, zmarła jego matka, Maria.

Mieczysław Nepomucki spędził w Ostródzie blisko trzy dekady, mieszkając przy ulicy Kościuszki 3 m. 3. Żaden z dawnych związków nie dał mu jednak trwałej przystani na starość. Zmarł nagle na zawał serca 14 grudnia 1984 roku. Odszedł w całkowitej samotności, z dala od środowiska artystycznego i wielkich galerii.

Jego ciało spoczęło na Cmentarzu Komunalnym w Ostródzie, gdzie został pochowany we wspólnym grobie wraz ze swoimi rodzicami, Marią i Florianem. Choć Mieczysław tworzył w zapomnieniu, pamięć o tej rodzinie wciąż tli się w Ostródzie. Grób jest do dziś regularnie odwiedzany i pielęgnowany przez dawnych współpracowników oraz wdzięcznych pacjentów doktora Floriana Nepomuckiego – ordynatora, który pomógł przyjść na świat wielu mieszkańcom tego miasta.

Geografia migracji i adresy archiwalne